Cytaty

Oto właśnie suwerenność jako usługa: logika nowoczesnej platformy internetowej przeniesiona na poziom państwa narodowego.

Quinin Slobodan, Ben Tarnoff, Muskizm. Świat według Elona Muska, tłum. Dawid Krawczyk, KrytykaPolityczna, 2026

Renesans stworzył nową wartość, zwracająć się ku epoce klasycznej, a reformacja poprzez odwołanie do wczesnego chrześciajństwa. Nowoczesność może rodzićsięz antymodernizmu, a antymodernizm z ducha nowozesności.

Mark Sedgwick, Przeciw nowoczesnemu światu. Tradycjonalizm isekretna historia intelektualna XXwieku, tłum. Jakub Jedlinski, Instytut Narutowicza, 2025

Istota pytania o naszą odpowiedzialność nie dotyczy tego, jak bohatersko wyjdziemy z tej sytuacji, lecz jak będzie żyło następne pokolenie.

Dietrich Bonhoeffer

Poznaj ZZZW (w angielskiej wersji SIFT4) — nowego sprzymierzeńca w walce z cyfrowym oszustwem i podziałami. Potraktuj go jak cyfrową maczetę, zdolną przeciąć gąszcz kłamstw i dezinformacji:
Zatrzymaj się (ang. Stop). Zahamuj odruchową reakcję. Weź głęboki oddech. Policz do dziesięciu. Odnajdź w sobie wewnętrzny spokój. Ta chwila przerwy to Twoja pierwsza linia obrony przed Płomieniem Emocji.
Zbadaj (ang. Investigate). Obudź w sobie wewnętrznego Sherlocka Holmesa. Kto stoi za tą informacją? Jaki ma w tym interes? Czy to wiarygodne źródło, czy może ktoś po prostu świetnie potrafi tworzyć przekonujące obrazy, historie i strony internetowe? Ten krok pomoże Ci przechytrzyć Cyfrowego Naiwniaczka.
Znajdź zaufane materiały (ang. Find trusted coverage). Stań się odkrywcą informacji. Jeśli to ważna wiadomość, powinna pojawić się w wielu renomowanych serwisach. Nie ufaj pierwszemu lepszemu źródłu. Porównuj i weryfikuj! W ten sposób pokonasz Krzyżowca Potwierdzenia jego własną bronią.
Wróć do oryginału (ang. Trace to the original). Podążaj za okruchami jak cyfrowi Jaś i Małgosia, aż do samego początku. Często informacje ulegają zniekształceniu w trakcie wielokrotnego udostępniania. Powrót do oryginału może pomóc przejrzeć sztuczki Siewcy Niezgody.

Perry Carpenter, FAIK. Sztuczna inteligencja w służbie fałszywej rzeczywistości. Jak przetrwać w epoce cyfrowych oszustw, tłum. Zbigniew Waśko, Helion 2026

„Oto rozmaryn na pamiątkę…” Szekspirowska Ofelia miała rację: podczas ciekawego badania z 2012 roku poproszono 20 osób, by usiadły w kabinach nasyconych zapachem olejku eterycznego z rozmarynu, a następnie rozwiązały różne testy z zadaniami z arytmetyki, rozpoznawania wzorców, zdolności myślenia i tym podobnych. Stwierdzono, że wyższe stężenie rozmarynu wiązało się z lepszą koncentracją i funkcjami wykonawczymi.

Rozmaryn ma silne właściwości przeciwzapalne, a to dzięki naturalnym olejom zwanym diterpenami, które chronią komórki przed stresem oksydacyjnym. Dodawaj rozmaryn do pieczonych warzyw, pieczonych ziemniaków lub nawet posypuj nim pieczonego kurczaka (polewanie oliwą z oliwek pomoże mu się przykleić). Badania pokazują także, że aromat rozmarynu może wpływać na fale mózgowe — wywoływać poczucie spokoju, łagodzić niepokój i zwiększać czujność.

Idrees Mughal (Dr Idz), Dieta bogata w fakty, tłum. Adam Stachowski, Wydawnictwo Poznańskie, 2024

Najbardziej uzdolnienie autorzy bez trudu sięgali po wyjątkowo sugestywne strategie: logiczną argumentację, emocjonalne apele, mrożące krew w żyłach ostrzeżenia, dosadne zestawienia i drwiące dygresje.

Richard Butterwick, Światło i płomień. Odrodzenie i zniszczenie Rzeczpospolitej (1733-1795), tłum. Michał Roniker, Wydawnictwo Literackie, 2022

Ogrom­nie zain­te­re­so­wany zaszłymi wyda­rze­niami, nie bacząc na żadne nie­bez­pie­czeń­stwo, wysze­dłem naprze­ciw się dowie­dzieć, jaki to oddział doko­nał tego boha­ter­skiego wyczynu. Patrzę, a tu na czele idzie nie­miecki ofi­cer o dzi­kim bitew­nym spoj­rze­niu z pikel­haubą na gło­wie, ma prze­strze­lony poli­czek, z rany leje się krew, strasz­nie zapo­cony i pokryty kurzem, trzy­mał w pra­wej ręce wycią­gniętą sza­blę, a w lewej rewol­wer gotowy do strzału. Zoba­czyw­szy cywila, pod­sko­czył do mnie z nagła, przy­ło­żył mi brow­ninga do czoła i wrza­snął: «Wo sind die Rus­sen?» [Gdzie są Rosja­nie? – P.S.]«. «Ich weiss nicht» [Nie wiem – P.S.], odpo­wie­dzia­łem mu rów­nież donio­śle. W odpo­wie­dzi na to krzyk­nął: «Weg» [Z drogi – P.S.]. Odsko­czy­łem więc na bok […] i mimo wiel­kiego ryzyka zapy­ta­łem po nie­miecku jed­nego z ostat­nich żoł­nie­rzy, jaki to oddział wkra­cza? Jakie było moje zdu­mie­nie, kiedy ów żoł­nierz zru­gał mnie po pol­sku, zapy­tu­jąc: Cóż wy tu w tych stro­nach nie umi­cie po pol­sku godać? Tożmy same Poznaniaki, tylko ten pie­ron, co na prze­dzie idzie, to Szwab.

Wspomnienia Jana Sikorskiego, za Piotr Szlanta, Gorlice-Tarnów 1915, Bellona, 2025

Znany nam już Grzegorz Gyöngyösi, XVI-wieczny generał zakonu, postulował natomiast, żeby paulini od czasu do czasu poświęcali się także pracy fizycznej, np. uprawiając ogród.

Stanisław A. Sroka, Ludwik Węgierski, PIW, 2025

Odznaki produkowano według tysięcy różnych wzorów; najprostsze robiono z pleksiglasu, plastiku, a nawet bambusa, inne były starannie opracowane i ręcznie malowane na porcelanie, ale większość miała alumi„aluminiową podstawę i wizerunek Mao z profilu, nieodmiennie zwróconego w lewo. Tak jak Czerwona Książeczka, odznaka stała się symbolem lojalności wobec Przewodniczącego, a przypinano ją tuż nad sercem. Osobom o niewłaściwym pochodzeniu nie pozwalano ich nosić.

Podczas pierwszych lat rewolucji kulturalnej odznaki były przedmiotem najbardziej namiętnego prywatnego handlu, obiektem wszelkich form spekulacji. Czerwonogwardziści stali się specjalistami w rozpoznawaniu relatywnej wartości poszczególnych odznak i wymieniali się nimi lub używali ich jako pieniędzy podczas podróży po kraju. Xu Xiaodi miała zbiór składający się z ponad stu odznak. Gdy w zatłoczonym autobusie w Pekinie ukradziono jej taką, którą szczególnie ceniła, była niepocieszona. Najwięksi kolekcjonerzy stali jednak wyżej. Ye Qun, żona Lin Biao, zgromadziła tysiące odznak i podarowała całą kolekcję Przewodniczącemu na jego siedemdziesiąte trzecie urodziny 26 grudnia 1966.

Nie sposób podać dokładnych danych o produkcji odznak, ponieważ tak wiele wytwarzano nielegalnie, ale w szczytowym okresie rewolucji w kraju wyprodukowano ich od dwóch do pięciu miliardów sztuk. Ilość aluminium odebrana innym gałęziom przemysłu była tak ogromna, że w 1969;roku interweniował sam Mao: „Oddajcie mi moje samoloty”.

Frank Dikötter, Rewolucja kulturalna. Historia narodu 1962-1976, tłum. Barbara Gadomska, Czarne 2018

Książki potrzebowały okładek – ładnych i jaskrawoczerwonych. Na okładkę Czerwonej Książeczki do 1968 roku włącznie przeznaczono cztery tysiące ton plastiku. Już w sierpniu 1966 roku Ministerstwo Hand­lu ograniczyło produkcję plastikowych butów, plastikowych klapków i plastikowych zabawek, bo fabryki w całym kraju pragnęły przyczynić się do popularyzacji myśli Mao Zedonga.

Frank Dikötter, Rewolucja kulturalna. Historia narodu 1962-1976, tłum. Barbara Gadomska, Czarne 2018