Cytaty

Archive for Listopad 2011

[…] Odciągnął zamek, sprawdzając, czy działające części są dobrze nasmarowane. Komora naboju była pusta, ale nie zauważył amunicji bojowej, która została w magazynku. Po zamknięciu zamka nastąpiło automatyczne wprowadzenie naboju do komory. Nacisnął spust, żeby zwolnić sprężynę. Padł strzał i ranny został w udo siedzący na przeciw niego w kucki Tsangarakis.

W pierwszej chwili rana nie wyglądała na poważną. […] Ale Tsangarakis zmarł niedługo potem. […]

Leigh Fermor pogrążył się w żałobie. Był przywiązany do Tsangarakisa i kilka słów przebaczenia ze strony Janiego [Tsangarakisa] tuż przed śmiercią uczyniły poczucie winy jeszcze bardziej rozpaczliwym. Niemniej coś gorszego dopiero miało nastąpić.

Nieprzychylnie nastawieni ludzie, dowiedziawszy się o wypadku, od razu zaczęli rozpowszechniać historyjkę, że śmierć Tsangarakisa była zaplanowana, i starali się przekonać o tym jego rodzinę. Wywołało to wieloletnią pełną goryczy oziębłość po jednej stronie oraz długotrwały żal i cierpienie z drugiej strony. Musiało minąć wiele lat, zanim wszyscy dali się przekonać do prawdziwej wersji tego zdarzenia, poświadczonej przez wspólnych znajomych, a w szczególności przez Jeorjosa Psychundakisa.

Chociaż nie mogło być szczęśliwego zakończenia tej historii, gorycz została w końcu wymazana przeszło trzydzieści lat później, kiedy Paddy’ego Leigh Fermora i jego żonę Joan poproszono, by zostali rodzicami chrzestnymi wnuczki Janiego — było to na Krecie nawiązanie więzów o szczególnym znaczeniu. Dziewczynka otrzymała imię Joanna po Joan Leigh Fermor.

Antony Beevor Kreta. Podbój i upór, tłum. Mirosław Bielewicz, Znak 2011

Powietrze wolności zostało nam dane abyśmy przystąpili do rozprawy z wrogiem bardziej dręczącym niż dotychczasowi ciemiężcy — z sobą. Po zmaganiach z Rosją, z Niemcami, czekał nas bój z Polską. Nic dziwnego zatem, że niepodległość okazała się cięższa i bardziej upokarzająca od niewoli. Póki byliśmy pochłonięci buntem przeciwko obcej przemocy, pytania: kim jesteśmy? co mamy z siebie zrobić? jak gdyby zasnęły — ale niepodległość zbudziła śpiącą w nas zagadkę.

Witold Gombrowicz, Dzienniki (1953-56), t. I, Wydawnictwo Literackie 2004

Theodore Stephanides opisał spotkanie z Kreteńczykiem podczas pierwszej wojny światowej — rozmówca doktora z dumą podawał, że jego zawodem jest zbójectwo. Zapytany, jaka jest różnica między złodziejem a zbójcą, człowiek ten odpowiedział, że jeżeli złodziej znajdzie na ziemi portfel pełen pieniędzy, weźmie go. Zbójca najpierw zwróci portfel właścicielowi, a następnie odbierze go, stoczywszy z nim walkę wręcz.

Antony Beevor Kreta. Podbój i upór, tłum. Mirosław Bielewicz, Znak 2011

Było również zapotrzebowanie na zółte spadochrony z jedwabiu. Personel Kierownictwa Operacji Specjalnych i ich kreteńscy pomocnicy używali ich jako śpiworów albo jako towaru w handlu wymiennym. Pod koniec wojny, kiedy prawie połowa kobiet na terenie centralnego masywu miała już majtki z żółtego jedwabiu na koszt brytyjskiego rządu, zrzuty spadochronowe straciły na atrakcyjności.

Antony Beevor Kreta. Podbój i upór, tłum. Mirosław Bielewicz, Znak 2011

Wchodząc na drogę kłamstwa powszechnie się mniema, że będzie ona i krótka, i łatwa; swobodnie, a nawet z pewną przyjemnością człowiek pokonuje pierwsze przeszkody; ale niebawem las gęstnieje, droga się zaciera, rozwidla się na ginące w bagnach ścieżki; wędrowiec potyka się co krok, grzęźnie, zapada; rozdrażniony, nie szczędzi próżnych wysiłków, lecz każdy z nich powoduje nowe nieroztropne posunięcie.

Maurice Druon Lew i lilie, tłum. Anna Jędrychowska, MUZA SA. 1998

Post

Posted on: Listopad 13, 2011

Czy pości ten, u kogo
W komorze pusto,
Choć tłusto
Co dzień jada i drogo?

Czy pości, kto nie jada
Mięsa, atoli
Do woli
Na talerz ryb nakłada?

Czy może ten, co pości
Ledwie godzinę,
A minę
Mdła ma i pełną złości?

Nie: postem jest, jeżeli
Ktoś chleba kęsem
I mięsem
Z głodną się duszą dzieli.

Jeśli z waśni złowrogiej
I nienawiści
Oczyści
Żywota swego drogi.

Gdy w duszy grzech złośliwy
Nie znajdzie strawy,
Boś prawy —
Oto twój post prawdziwy.

Robert Herrick Post prawdziwy, tłum. Stanisław Barańczak (w Stanisław Barańczak Antologia angielskiej poezji metafizycznej XVII stulecia, Wydawnictwo a5, wydanie III, 2009)

Małe komnaty skupiają ducha, wielkie go rozpraszają.

Leonardo da Vinci (za Przemysław Trzeciak Powieki Bodhidharmy (sztuka herbaty dawnych Chin i Japonii), Pracownia Wydawnicza Andrzej Zabrowarny, 2009)



Kategorie